Nội dung chính
Giải ngân vốn ODA và vay ưu đãi chỉ đạt gần 45% so với kế hoạch đến cuối 2025, khiến nhiều dự án hạ tầng trọng điểm chậm tiến độ.
Hiện trạng giải ngân ODA năm 2025
Theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương, tính đến ngày 31/12/2025, tỷ lệ giải ngân kế hoạch vốn nước ngoài của Việt Nam chỉ đạt khoảng 45%. Dù đã ký vay mới 624 triệu USD cho 10 chương trình, dự án, con số này vẫn thấp hơn mục tiêu đã đề ra.
Nguyên nhân gây chậm trễ
- Quá trình chuẩn bị đầu tư, đàm phán và ký kết hiệp định vay kéo dài, kéo theo thời gian phê duyệt dài.
- Đối tác nước ngoài chậm phản hồi hồ sơ mời thầu và các tài liệu liên quan.
- Vấn đề thể chế và thủ tục nội bộ còn phức tạp, gây tắc nghẽn trong việc triển khai dự án.
Các cải cách nhằm tăng tốc giải ngân ODA
Sửa đổi quy trình quản lý nợ công
Những năm gần đây, Việt Nam đã điều chỉnh các quy định quản lý nợ công, rút ngắn ít nhất một năm thời gian từ khâu chuẩn bị dự án đến đàm phán và ký kết các thỏa thuận vay quốc tế.
Điều chỉnh Luật Điều ước quốc tế
Luật Điều ước quốc tế được bổ sung các quy trình đơn giản hoá hồ sơ, giảm bớt các bước phê duyệt, sửa đổi, gia hạn và chấm dứt hiệu lực của các hiệp định vay, giúp các bên liên quan xử lý nhanh hơn.
Mở rộng đối tượng doanh nghiệp được sử dụng ODA
Thông qua Nghị định sửa đổi một số điều của Nghị định 242/2025, công ty con của doanh nghiệp Nhà nước giờ có thể tiếp cận và sử dụng vốn ODA cũng như vốn vay ưu đãi, tạo thêm nguồn lực cho các dự án công.
Cam kết của Chính phủ
Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn, trong phát biểu kết luận cuộc họp Ban Chỉ đạo quốc gia về ODA và vốn vay ưu đãi, nhấn mạnh rằng nguồn vốn này luôn được xem là “động lực quan trọng” để thu hút đầu tư vào các công trình hạ tầng, kinh tế trọng điểm, đồng thời sẽ duy trì tỷ trọng lớn trong tổng vốn đầu tư xã hội.
Định hướng đầu tư công 2021‑2025
Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021‑2025 đề ra tổng mức 300.000 tỷ đồng, tương đương 10% tổng vốn đầu tư công trong 5 năm, trong đó một phần đáng kể được phân bổ cho các dự án sử dụng ODA và vay ưu đãi. Năm 2025, chính phủ dự kiến sẽ tiếp tục coi vốn ODA là động lực chính cho tăng trưởng, nâng cấp cơ sở hạ tầng và cải thiện năng lực cạnh tranh giữa các vùng miền.
Kết luận và hướng đi
Việc giải ngân ODA chưa đạt mục tiêu phản ánh những thách thức về thể chế và thủ tục, nhưng các cải cách vừa được thực hiện đã tạo nền tảng cho việc rút ngắn thời gian triển khai dự án. Nếu các biện pháp này được thực thi đồng bộ, tỷ lệ giải ngân có thể tăng lên đáng kể trong những năm tới, góp phần thúc đẩy tốc độ phát triển hạ tầng và nâng cao năng lực kinh tế‑xã hội của Việt Nam.
Bạn nghĩ gì về những cải cách này? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để cập nhật những tin tức mới nhất về tài chính và đầu tư công.
