Nội dung chính
Cháo lươn Nghệ An: Biểu tượng ẩm thực gắn liền với Đình Bắc
Nhắc đến cầu thủ Đình Bắc, người ta ngay lập tức nghĩ tới bát cháo lươn đậm đà, mang hương vị của đất Nghệ An.
1. Nguồn gốc và vị trí đặc trưng
Quê hương Đình Bắc – Nghệ An, không chỉ nổi tiếng với các môn thể thao mà còn sở hữu nền ẩm thực mộc mạc, đậm đà. Trong số các món đặc sản, cháo lươn luôn đứng “đinh” trong ký ức người dân xứ Nghệ, từ Thanh Chương, Nam Đàn tới Vinh.
2. Quy trình chế biến truyền thống
Khác với lươn nuôi công nghiệp, lươn đồng sống trong bùn và kênh mương tự nhiên mang thịt săn chắc, thơm ngọt. Sau khi bắt, lươn được rửa sạch, khử nhớt bằng tro bếp hoặc muối hạt, rồi luộc vừa chín tới để tách thịt không bị nát.
Thịt lươn được gỡ thành sợi dài, trong khi xương và đầu lươn được ninh kỹ để lấy nước dùng tự nhiên, không cần phụ gia như bột ngọt hay hạt nêm.
Người Nghệ An thường dùng hành tăm (củ nén), ớt tươi, tiêu xay và nghệ tươi. Nghệ không chỉ tạo màu vàng óng cho lươn mà còn khử mùi tanh, tăng vị ấm và hỗ trợ tiêu hoá.
3. Hương vị và cách thưởng thức
Cháo lươn được nấu từ gạo rang, hạt cháo nở vừa phải, tạo độ sánh mịn nhưng không quá đặc. Khi múc ra bát, người bán chan cháo nóng, rắc hành lá, rau răm, giá trụng và đặt phần lươn xào lên trên. Sự kết hợp màu trắng của cháo, vàng óng của lươn và xanh của rau tạo nên bát cháo bắt mắt.
Đặc biệt, người dân thường ăn kèm bánh mướt (bánh cuốn không nhân). Bánh mướt mềm, mỏng, chấm nước lươn hoặc ăn cùng cháo giúp cân bằng vị cay, tạo cảm giác no nhưng không ngấy.
4. Giá trị dinh dưỡng
Theo y học Đông y và các nghiên cứu dinh dưỡng hiện đại, thịt lươn giàu protein, canxi, sắt, vitamin A, B1, B6… Phù hợp cho người mới ốm dậy, trẻ em, người lao động nặng hoặc những ai cần bồi bổ sức khỏe. Nghệ và hành tăm còn giúp làm ấm bụng, hỗ trợ tiêu hoá, đặc biệt thích hợp với khí hậu miền Trung gió Lào, mưa nắng thất thường.
5. Mở rộng ra ngoài vùng miền
Hiện nay, cháo lươn Nghệ An đã xuất hiện tại các quán ăn bình dân ở Vinh, Diễn Châu, Yên Thành, Nam Đàn và cả ở các thành phố lớn. Tuy nhiên, để trải nghiệm “chuẩn vị” nhất, du khách vẫn nên ghé thăm nơi khai sinh – Nghệ An, nơi mỗi nguyên liệu và cách nêm nếm đều mang hơi thở của đất trời miền Trung.
Giản dị nhưng tinh tế, cay nồng mà sâu vị, cháo lươn không chỉ là món ăn mà còn là câu chuyện văn hoá, là tình yêu quê hương của người xứ Nghệ.
Yến Nguyễn
