Nội dung chính
Việc ban hành Nghị quyết 87/NQ-CP đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, nhằm khắc phục những lỗ hổng pháp lý và đối phó với tội phạm công nghệ cao.
Trên cơ sở đánh giá toàn diện giai đoạn 2019 – 2025, Ban Bí thư Trung ương Đảng thông qua Kết luận số 207-KL/TW đã có những nhận định thẳng thắn về thực trạng bảo vệ người tiêu dùng tại Việt Nam. Dù ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực trong công tác lãnh đạo và quản lý, song thực tế triển khai vẫn bộc lộ những “điểm nghẽn” đáng lo ngại.
Nhận diện những lỗ hổng trong bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là sự khập khiễng giữa tốc độ phát triển của công nghệ và tốc độ hoàn thiện thể chế. Cơ chế pháp lý hiện hành chưa bao quát hết các kịch bản phát sinh trong thương mại điện tử và kinh tế số, khiến việc thực thi bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trở nên khó khăn.
Đáng chú ý, tình trạng xâm phạm quyền lợi người tiêu dùng đang diễn biến ngày càng tinh vi, đặc biệt là trong các lĩnh vực nhạy cảm như y tế, thực phẩm và sản phẩm thiết yếu cho nhóm đối tượng yếu thế (người già, trẻ em). Sự buông lỏng quản lý ở một số địa phương đã tạo kẽ hở cho hàng giả, hàng cấm lưu thông công khai với quy mô lớn, gây bức xúc nghiêm trọng trong dư luận xã hội.
Nghị quyết 87/NQ-CP: Chiến lược hành động toàn diện và quyết liệt
Để giải quyết triệt để các bất cập trên, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 87/NQ-CP ngày 05/4/2026. Đây không chỉ là văn bản hành chính mà là một Chương trình hành động cụ thể, phân định rõ trách nhiệm của từng Bộ, cơ quan ngang Bộ, UBND các tỉnh, thành phố và các tổ chức xã hội như Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam.
Mục tiêu cốt lõi của Chương trình là tạo ra sự chuyển biến thực chất và lâu dài. Chính phủ nhấn mạnh vai trò của người đứng đầu trong việc chịu trách nhiệm về công tác bảo vệ người tiêu dùng tại đơn vị mình, tránh tình trạng làm hình thức, đối phó.
6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm tạo đột phá
Để hiện thực hóa mục tiêu, Nghị quyết 87/NQ-CP tập trung vào 6 mũi nhọn chiến lược:
- Nâng cao nhận thức: Quán triệt trách nhiệm chỉ đạo từ cấp chính quyền cao nhất, đảm bảo việc triển khai không bị ngắt quãng.
- Hoàn thiện thể chế: Rà soát và thể chế hóa nhanh chóng các định hướng của Đảng vào luật bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và các luật chuyên ngành.
- Đột phá thi hành pháp luật: Đảm bảo tính công bằng, kịp thời và hiệu lực trong xử lý vi phạm, không để xảy ra tình trạng “nhờ vả” hay bỏ lọt sai phạm.
- Số hóa công tác quản lý: Ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI), Big Data để giám sát thị trường, phát hiện sớm các dấu hiệu gian lận thương mại.
- Hợp tác quốc tế: Xử lý hiệu quả các tranh chấp tiêu dùng xuyên biên giới và phối hợp phòng chống tội phạm công nghệ cao.
- Đổi mới truyền thông: Thay đổi cách thức tuyên truyền để người dân dễ dàng tiếp cận và biết cách tự bảo vệ quyền lợi của mình.
Lộ trình triển khai và cơ chế giám sát
Về mặt tổ chức thực hiện, các Bộ và UBND tỉnh, thành phố bắt buộc phải xây dựng kế hoạch triển khai chi tiết, có lộ trình và thời hạn cụ thể. Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam phối hợp cùng Mặt trận Tổ quốc đóng vai trò giám sát độc lập, vận động cộng đồng tuân thủ pháp luật.
Bộ Công Thương được giao vai trò “nhạc trưởng”, chủ trì theo dõi, đôn đốc và báo cáo định kỳ kết quả thực hiện lên Chính phủ. Mọi đề xuất sửa đổi, bổ sung trong quá trình vận hành sẽ được Bộ Công Thương tổng hợp để báo cáo Chính phủ xem xét kịp thời.
Nhận định chuyên gia: Sự chuyển dịch từ tư duy “xử lý sự cố” sang “phòng ngừa chủ động” thông qua công nghệ và pháp luật chặt chẽ trong Nghị quyết 87/NQ-CP sẽ là chìa khóa để khôi phục niềm tin của người tiêu dùng, đồng thời tạo môi trường kinh doanh minh bạch cho doanh nghiệp chân chính.
Bạn đánh giá thế nào về hiệu quả của việc ứng dụng AI trong giám sát hàng giả hiện nay? Hãy chia sẻ ý kiến hoặc gửi thắc mắc về quyền lợi tiêu dùng của bạn dưới phần bình luận để được hỗ trợ!
